Opština Nikšić obuhvata centralni i zapadni dio Republike sa površinom od 2.065 km2, odnosno 15% teritorije Crne Gore što je čini, po površini, najvećom opštinom države. Pozicija grada između primorja i planina, na pravcima koji vode od Srbije do Jadranskog mora, od Albanije i Podgorice do Dubrovnika, Mostara i Sarajeva, otvara značajne razvojne perspektive. Stanovništvo Nikšića učestvuje sa oko 12 % u ukupnoj populaciji Crne Gore. Geografski, privredni, ali i istorijski položaj grada uslovljava da, pored prirodnog priraštaja i migracije utiču na stalni porast stanovništva, tako da u Nikšiću danas živi oko 90.000 stanovnika. Nikšić se nalazi na nadmorskoj visini od 630 m.

http://wikii.itam.ws/images/4/4d/Op%C5%A1tina_Nik%C5%A1i%C4%87.png

* * *

Stari grad Onogošt, nastao u IV vijeku kao rimsko vojno utvrđenje na raskrsnici važnih putnih pravaca koji su povezivali uže teritorije i susjedne oblasti, dobro situiran na prirodnom stjenovitom humku u polju između Studenačkih glavica i Trebjese, živio je kroz tri velika perioda ljudske civilizacije. Kroz vjekove biva rušen, obnavljan i dogradjivan, mijenjajući izgled i gospodare, svjedočeci o krupnim društvenim i istorijskim kretanjima i promjenama vremena u kojima je opstajao i kao rimski kastrum, i kao objekat u sistemu odbrane čitave oblasti u srednjem vijeku, kao centar Župe u vrijeme procvata srpskih država i, napokon, kao utvrđeni turski grad. Od svog nastanka gotski Anagastum i srednjovjekovni Onogošt bio je aktivna tvrđava sve do odlaska posljednjh osvajača.

Zidovi grada vremenom postaju tijesni za sve one koji su u njemu trazili utočište, pa se počinje sa gradnjom ispod gradskih zidina i spontano nastaju prva naselja u polju – začeci današnjeg grada. Zato se postanak i razvoj grada moraju vezati za staru gradsku tvrđavu i pored činjenice da je, jos mnogo prije njenog nastanka, negdje u nikšićkom polju postojala rimska naseobina Anderba, koja je netragom nestala i o čijoj lokaciji nema neposrednih izvora.

http://www.niksic.cg.yu/Slike/Onogost1.gif

Oslobodjenje od Turaka 1877.godine dovodi nove naseljenike, daje nove impulse, osjeća se novi duh, pokazuje se volja i riješenost za "novo dobro Crne Gore, koja će se, pored starodrevnog junaštva, ovjenčati još i zracima kulture i civilizacije". Ovakva orjentacija značila je želju za novim gradom pored "stare i trule" turske kasabe. Ta želja je ostvarena izradom prvog regulacionog plana 1883.godine koji predstavlja osmišljen koncept formiranja grada čvrste urbane strukture primjenom modela na renesansno – baroknoj semi idealnih gradova. Svojom dispozicijom plan sugerise pravce i vizure na prepoznatljive unutrasnje i spoljnje orjentire i dominante na koje ce se vezati proces urbanizacije.


http://www.niksic.cg.yu/Slike/PlanNK.gif


Plan je po nalogu kralja Nikole izradio inženjer Josip Slade.

Prve tri decenije nakon donosenja plana karakteriše izraziti privredni i društveni uspon, razvoj zanatstva i trgovine, nastajanja niza kulturnih i prosvjetnih ustanova i društava i intenzivna urbanizacija. Grad je formirao svoju okosnicu, a izgradnjom niza reprezentativnih objekata (Saborna crkva, Dvorac, kompleks parkova, Carev most) uspostavljeni su važni gradski reperi. Izgradjen je Gradski trg sa šest ulica koje se u njega ulijevaju i formirano nekoliko stambenih blokova duž uličnih poteza. Kuće su prizemne ili jednospratne, jednostavne, mirne i skladne arhitekture, bez posebnih arhitektonskih vrijednosti, ali sa odlikama vrijedne urbane i ambijentalne cjeline.

Grade se putevi i mostovi, ostvaruju se veze sa svijetom.

Poslije oba svjetska rata obnovljene su porušene građevine i nicale nove, podizana zavjesa na pozorišnoj sceni, štampane knjige, novine i časopisi.Naročito poslije II svjetskog rata Nikšic je desetorostruko porastao i postao jedan od industrijskih centara Crne Gore i značajno središte umjetničkog i kulturnog stvaralaštva i brojnih prosvjetnih ustanova.

Kulturno-istorijski spomenici

Praistorijsko nalazište Crvena Stijena kod sela Petrovići, udaljenog od Nikšića oko 30km, sa 31 stratumom debelim 20-30m "predstavlja lokalitet sa najsloženijom stratigrafijom u našoj zemlji i uz lokalitet El Castillo u Španiji, paleolitsku stanicu sa najdubljim kulturnim slojem u Evropi". Iako istraživanja nijesu posve okončana dosadašnje iskopine iz srednjeg paleolita, mezolita, neolita i bronze predstavljaju istorijsko-naučni dokaz o počecima ljudskog života na ovom prostoru i njihovoj nerazlučivoj povezanosti sa sveukupnom genezom starijeg kamenog doba na području Mediterana.

Most na rijeci Moštanici, sazidan u III vijeku naše ere, sublimira osobenosti rimskog neimarstva u gradnji vijadukata, svođenih mostova i akvadukta, i kao takav nijemi je svjedok jednog vremena koje je obilježilo ove prostore.

Sred Nikšićkog polja, sličan nasukanoj moreplovnoj lađi, ili golemom pješčanom sprudu, stoluje starodnevni bedem, sazdan na temeljima antičke rimsko-gotske citadele, poslije prodora Turaka i doziđivanja, predstavlja njihovo najjače uporište. Životopis ove utvrde seže u pozno rimsko doba, kada je nastao lokalitet Anagastum, osnova na kojoj je izrastao srednjovjekovni grad Onogošt.

http://www.niksic.cg.yu/Slike/Mostanica.gif


U Župi Onogošt nalazio se Vukčićev grad Susjed (danas poznat kao Jerinin grad).

Pred kraj XVIII vijeka tek su počele da prodiru u svijet prve vijesti o postojanju jedne umjetnosti ispoljene na nadgrobnim spomenicima Dalmacije, Bosne i Hercegovine. U narodu se ovi spomenici najčešće zovu stećci ili mramorovi. Stanovnici sa područja Nikšićke opštine nekropole sa starim nadgrobnim spomenicima često zovu "grčko groblje", a zatim "rimsko groblje". Različitog su oblika, a najčešće su u obliku ploče, sanduka, kuće na dvije vode, stuba i krsta. Nekropole sa stećcima su obično locirane na brežuljcima pored puteva. Najbrojniji oblik su ploče (jedan od najljepših primjeraka se nalazi kod crkve Sv.Petra i Pavla u Nikšiću.

Na današnjem gradskom groblju nalazi se starinska crkva Sv.Petra i Pavla ciji istorijat gradnje nije poznat. Tradicija kaže da je sagradjena za vrijeme Nemanjića, a živopisana je krajem XVII i krajem XVIII vijeka.

Manastir Sv.Luke u Župi, podignut 1492.godine, koji je od strane turske vojske paljen dva puta 1853. i 1877. godine, osim što je bio zborište za borbu protiv Turaka i politički centar Župe i okoline, u njemu su se prepisivale i crkvene knjige.

Crkva Sv.Arhanđela Mihaila u zaseoku Stražnica u Petrovićima podignuta krajem XVI ili počpetkom XVII vijeka je tipični arhitektonski obrazac, osim prozora - puškarnica, pravoslavne sakralne arhitekture ovog područja, poznat u primorskoj arhitekturi od prije romantike do renesanse. Identičnu arhitektonsku organizaciju imaju crkve iz druge polovine XVI vijeka: Sv.Save na Počivalima iznad Velimlja, Sv.Georgija na Trebjesi i ostaci crkve u Vasiljevićima kod Zupskog manastira.

Iz XV i prve polovine XVI vijeka sačuvane su Jovanjska crkva u Petrovićima i Spasovska crkva u Dragovoljićima koje imaju zidnu dekoraciju.

Između Nikšića i Danilovgrada, visoko iznad Bjelopavlićke ravnice, na njenoj sjeverno-zapadnoj strani nalazi se manastir Ostrog.

Za vrijeme vladavine Kralja Nikole podignuta su tri značajna spomenika kulture, koja su vezane za neimarstvo, arhitekte Zadranina Josipa Sladoja: Carev most na Zeti, Saborna crkva i dvorac kralja Nikole.

http://wikii.itam.ws/images/8/86/Bedem.jpg

Tvrđava (Citadela) poznata pod imenom Onogošt podignuta je u meridionalnom smjeru, na grebenu stjenovite, strme glavice koja se izdiže nad poljem 20-25 m, bila je dugačka 214 m, a u srednjem dijelu gdje je najprostranija, široka oko 30 m. Zapadni, nesto duži zid tvrđave debeo 1,6 m, a istočni, na koji se naslanja donji dio utvrđenog grada, 1,1 m. Na južnom, krajnjem dijelu tvrđave, izdizala se petougaona trospratna kula Nebojša, a na sjeveru niža osmougaona kula. U sredini se nalazi Kastel, najstarija građevina tvrđave, koji su sačinjavale dvije topcane, stan dizdara i stan azapa (tvrđavskih stražara) i dubok podrum, ozidan na svodu, koji je služio kao magacin za municiju. U zapadnom zidu, iznad Popa, blize Nebojši ugrađena je kula bez vrata i prozora, sa podrumom, u koji su na uže spuštani teški sužnji. Narod je ovu kulu prozvao Petkovača po hercegovačkom harambaši Petku Kovačeviću. Na najuzvišenijem dijelu tvrđave, bila je artiljerijska platforma sa koje je moglo dejstvovati 14 topova na sve strane. Dvije manje platforme (topčane) bile su podešene za po jedan merzer, a na južnom i na istočnom dijelu tvrđave moglo se smjestiti 6-8 topova pojedinačno. Donji grad (dio utvrđenja pod glavicom), građen u obliku četvorougla, zaštićen tvrđavom, sa kojom je sačinjavao cjelinu, i tri zida, visoka po 4 m, debljine od 1,45 - 1,5 m, sa kulama na uglovima i u sredini, bio je nesto uži, ali znatno širi od gornjeg. Istočni zid Donjeg grada, na čijem su se uglovima nalazile Prosena i osmougaona Osa kula, sa bunarom i žrvnjem, a u sredini Velika kapija, bio je dug 104 m, južni 66 m i sjeverni 86 m. Transportne kule su pripremljene za pješadijsku odbranu. Kruna zidova oko donjeg grada, bila je izdrađena u vidu bankete, koja je prolazila kroz kule i njome su se mogli kretati vojnici.

http://www.niksic.cg.yu/Slike/Dvorac.gif

Jerinin grad? Gdje se to tačno nalazi?
Zar ovu citadelu u Nikšiću ne zovu Stara varoš?

Interesantan link sa slikama i opisom: http://montenegrina.net/pages/pages1/crnom_gorom/niksic1.htm

Ja otvorio temu pa zaboravio na nju. Jerinin grad je, koliko je meni poznato, naziv za jednu tvrđavu koja se nalazi u nikšićkoj Župi. Ova citadela (ili Bedem) nije Stara varoš. Stara varoš je naselje koje se nalazi u podnožju tvrđave.

Inače, htio sam pisati o nečem drugom. U Nikšiću je lokalna vlast nedavno uklonila veličanstveni kompleks skulptura "Kameni grad", djelo poznatog vajara Ratka Vulanovića. Još se Majakovski davno zapitao "kako u debelo uho zabosti nježnu riječ", tako da odluka opštinskih moćnika može biti donekle shvatljiva jer i oni, kao i svaka vlast, imaju "debele uši". Stvarno, zašto ne ukloniti impozantne skulpture koje su postale jedan od simbola Nikšića kad se tu može lijepo napraviti buvljak ili neki drugi adekvatan objekat koji je u rangu mediokritetskih svjetonazora lokalne vlasti. Za one koji nijesu imali sreću da vide te skulpture, evo par slika:

(klikni na sliku)

http://img193.imagevenue.com/loc88/th_54674_bscap0012_122_88lo.jpg (http://img193.imagevenue.com/img.php?image=54674_bscap0012_122_88lo.jpg)http://img177.imagevenue.com/loc123/th_54680_bscap0015_122_123lo.jpg (http://img177.imagevenue.com/img.php?image=54680_bscap0015_122_123lo.jpg)http://img133.imagevenue.com/loc1019/th_54680_bscap0016_122_1019lo.jpg (http://img133.imagevenue.com/img.php?image=54680_bscap0016_122_1019lo.jpg)http://img20.imagevenue.com/loc1063/th_54693_bscap0023_122_1063lo.jpg (http://img20.imagevenue.com/img.php?image=54693_bscap0023_122_1063lo.jpg)
http://img147.imagevenue.com/loc1118/th_54698_bscap0020_122_1118lo.jpg (http://img147.imagevenue.com/img.php?image=54698_bscap0020_122_1118lo.jpg)

Ovo su jedne od najlepših fotografija Kamenog grada koje sam video.Nažalost, Nikšićanima i svima nama ostale su samo one, ali na sreću ima ih toliko da Kameni grad kao umetničko delo, naravno ulazi u istoriju umetnosti i neće biti zaboravljeno,... kao i nebulozni postupak uklanjanja...Zabeležen je isvih kadrova, u svim vremenskim prilikama i doba dana...

Postojala je tema na cafemontenegro, ali su je zaključali ( možete samo predpostaviti!!)...:1002:

Dom revolucije ostaje


Na sjednici Vlade usvojena je Inicijativa za revitalizaciju Doma revolucije u Nikšiću koju je pripremilo Ministarstvo kulture.
- Vlada je zadužila ministarstva kulture, ekonomskog razvoja, Direkciju javnih radova i nikšićku opštinu da do kraja godine pripreme studiju izvodljivosti revitalizacije Doma revolucije – kazao je ministar kulture Branislav Mićunović, dodajući da je zaključeno da bi „rušenje Doma revolucije bilo neprimjeren čin za demokratsku Crnu Goru“.
Završetkom Doma revolucije, prema njegovim riječima, Nikšiću bi se vratio kulturni značaj koji je izgubio zbog nedostatka infrastrukturnih uslova.
- Stepen razvoja nikšićke kulture ne odgovara njegovim potrebama, a umjetnička prezentacija nije primjerena broju stanovnika i njihovoj starosnoj strukturi. Završetkom Doma revolucije upotpunili bi se neophodni kulturni sadržaji koji nedostaju Nikšiću i Crnoj Gori, dobio bi se prepoznatljiv objekat moderne arhitekture, stvorili bi se uslovi da se jedna državna kulturna institucija locira u Nikšiću i upotpunila bi se turistička ponuda grada i države – kazao je Mićunović.
Konačnu odluku o sudbini Doma revolucije trebalo je da donese komisija Opštine Nikšić, nakon što revizori daju mišljenje o studijama izvodljivosti komisije Građevinskog fakulteta u Podgorici. Lokalna uprava investirala je 200.000 eura u izradu tri studije: za rušenje, za prenamjenu i za djelimično rušenje i djelimičnu prenamjenu. Više sagovornika “Vijesti”, upućenih u petomjesečni rad komisije, kazalo je da je rušenje objekta od 22.000 kvadrata, uprkos milionskim troškovima, jedina isplativa opcija. Navodno, dva do tri miliona eura trebalo je da košta uklanjanje betonskog džina, ali je vrijednost gradskog građevinskog zemljišta na tom kvartu, od 10.000 kvadrata, oko osam miliona.
Vlada je juče usvojila i Predlog zakona o Ustavnom sudu, u kome je najvažnija novina da ta institucija odlučuje o ustavnoj žalbi zbog povrede garantovanih ljudskih prava i sloboda.
Ministar pravde Miraš Radović objasnio je da Ustavni sud može usvojiti ustavnu žalbu, ukinuti pojedinačni pravni akt i vratiti ga na ponovni postupak kod nadležnog sudskog organa.
- Ustavni sud može razmatrati žalbu samo pod uslovom da su prethodno iscrpljena sva druga pravna sredstava – rekao je Radović nakon sjednice Vlade.
Predlogom zakona bliže se uređuje organizacija te državne institucije, uvode se načela na kojima počiva, a težišni dio se odnosi na propisivanje procedure pred Ustavnim sudom i pravno dejstvo odluka za sve elemente njegove nadležnosti.

http://www.vijesti.cg.yu/_slike/1216333432.jpg


- Propisano je ko su učesnici u postupku, sadržina postupka pred Ustavnim sudom, oblici rada i akti Ustavnog suda, troškovi postupka i primjena drugih procesnih zakona – pojasnio je Radović.
Jedna od novina je i ocjenjivanje saglasnosti crnogorskih zakona sa potvrđenim međunarodnim ugovorima.

Na sjednici je usvojena i Strategija naučno-istraživačke djelatnosti u Crnoj Gori za period od 2008. do 2016. godine.

(Vijesti)

Dom revolucije (http://www.youtube.com/watch?v=6vq9evBArwY)

eee moj rodni grad :D

Eee, pa da si barem nedje blize otisla :D
A dom revolucije nema sanse da se obnovi, tu su potrebne ogromne pare, pa cak i da se uradi, za samo odrzavanje mjesecno opet trebaju pare koje se tesko mogu nekom isplatiti. Ja bih prvi volio, ali nije realno, osim izgleda ministrima koji nalete jednom godisnje u najboljem slucaju. Gradonacelnika, njegovu i preduzimljivost njegovog tima po ovom, a i dosta drugih pitanja, necu pominjati. :) Cini se da bi obzirom na vrijednost tog zemljista, najbolje bilo dati nekom da obavi posao rusenja i rasciscavanja za odgovarajuci dio te vrijednosti i onda ugovoriti odgovarajuci projekat, kako po namjeni tako i vezano za cinjenicu da se radi o najstrozem centru grada i da tu ne moze biti samo sklepano nesto.

prije neki dan sam se vracao sa raftinga sa drugovima, pa svratismo u NK da popijemo kafu. Nisam bio u Niksicu 4-5 godina. Iznenadio sam se koliko je prelijepih djevojaka na ulicama, ja sam mislio da su ove u PG zgodne, a Niksicanke me razuvjerise u to za samo pola sata.

Sto bi rekla Katarina Rebraca za novije generacije, ne znam cime ih roditelji hrane, ali samo neka nastave :D Stvarno ima sve vise lijepih djevojaka, mozda i grad krene tim putem sto se tice izgleda :)

Jeste da sam iz Nk ali se definitivno ne slazem sa vama,sto se djevojaka tice..mislim ne samo Nk vec sve tamo sjevernije,nekako sve su nekako krupne,grube,nekako uopste mi nisu zenstvene,vec naprotiv,mada neko i to voli...ali ipak i tamo ima izuzetaka...:)

Jeste da sam iz Nk ali se definitivno ne slazem sa vama,sto se djevojaka tice..mislim ne samo Nk vec sve tamo sjevernije,nekako sve su nekako krupne,grube,nekako uopste mi nisu zenstvene,vec naprotiv,mada neko i to voli...ali ipak i tamo ima izuzetaka...:)

Jos da nijesi rekla ima izuzetaka, nagrdila bi i sebe, al se izvuce :D Pa jeste tacno da su da kazemo grublje malo, mada ne treba ni tu generalizovati, a i to se svejedno mijenja sa mladjim generacijama drasticno. Ja sam recimo imao ranije predstavu o Pljevljima i tamosnjim djevojkama neku slicnu...pa mi se razbila na parcice kasnije :) Ne bi uostalom ni valjalo da su sve djevojke u Cg iste ili veoma slicne po tim pitanjima, zivjela raznolikost, od sjevera do mora i obratno :)